การเคลื่อนที่แบบโพรเจกไทล์ · การตกอิสระ · ความเป็นอิสระของการเคลื่อนที่
การทดลอง Monkey Gun (หรือ Monkey and Hunter) เป็นการสาธิตคลาสสิกที่แสดงให้เห็นว่า องค์ประกอบการเคลื่อนที่แนวนอนและแนวตั้งเป็นอิสระต่อกัน และ แรงโน้มถ่วงกระทำต่อวัตถุทุกชนิดเท่ากัน โดยไม่ขึ้นกับสถานะการเคลื่อนที่เริ่มต้น
🎯 แม้ขวดจะตกลงมาหลังถูกปล่อย กระสุนก็ยังชนขวดเสมอ — ไม่ว่าจะใช้ความเร็วต้น v₀ เท่าใดก็ตาม!
1. ท่อทองเหลืองเล็งตรงไปยัง ขวดพลาสติก ที่ห้อยอยู่กับ แม่เหล็กไฟฟ้า
2. เมื่อเป่าลมเข้าท่อ ลูกดอกไม้ (กระสุน) ออกไปพร้อมกัน กระแทกแผ่นฟอยล์อลูมิเนียม ตัดวงจรแม่เหล็ก
3. แม่เหล็กดับ → ขวดเริ่มตกอิสระพร้อมกับกระสุนออกจากปาก → ทั้งสองตกภายใต้แรงโน้มถ่วงพร้อมกัน
ยิงจากจุด (x₀, y₀) ด้วยความเร็ว v₀ ที่มุม θ:
ปล่อยจากหยุดนิ่งที่ตำแหน่ง (D+x₀, H_target):
เมื่อกระสุนเดินทางถึงแนวดิ่งใต้ขวด (x = D + x₀) ใช้เวลา:
เนื่องจากปืนเล็งตรงไปที่ขวด: tan θ = (H_target − H_gun) / D
จึงได้: v₀·sin θ · t_hit = (H_target − H_gun)
∴ y_bullet(t_hit) = y_bottle(t_hit) ✓ กระสุนและขวดอยู่ที่ความสูงเดียวกันเสมอ!
💡 เหตุผลสำคัญ: ทั้งกระสุนและขวดตกลงจากแนวเดิม (ไม่มีแรงโน้มถ่วง) เป็นระยะ ½gt² เท่ากันทุกประการ
การพิสูจน์ข้างต้นถือว่ากระสุนถึงตำแหน่ง x ของขวดได้ทัน ถ้าความเร็วต้นน้อยเกินไป:
⚡ กระสุนตกถึงพื้นก่อนถึง x = D+x₀ หรือขวดตกถึงพื้นก่อนที่กระสุนจะมาถึง → พลาด
เงื่อนไขให้ชน: t_hit < t_ground โดยที่ t_ground = √(2·H_target/g)
ความเร็วแนวนอน vₓ = v₀cosθ และแนวตั้ง vᵧ = v₀sinθ − gt ทำงานแยกกัน ไม่กระทบกันและกัน
ทั้งกระสุน (มีความเร็วต้น) และขวด (ตกจากหยุดนิ่ง) ได้รับความเร่ง g = 9.8 m/s² เท่ากันทุกประการ
ในกรอบที่ "ไม่มีแรงโน้มถ่วง" กระสุนเดินตรงชนขวด — แรงโน้มถ่วงเพียง "เลื่อน" ทั้งสองลงพร้อมกัน
การตกของขวด: s = ½gt² ส่วนแนวตั้งกระสุน: Δy = v₀sinθ·t − ½gt² ต่างใช้สมการ s = ut + ½at²